Fundacja Rodzinna – strategiczne narzędzie w portfelu świadomego inwestora i przedsiębiorcy.

Funkcjonując na rynku jako przedsiębiorca budując wartość swoich   przedsiębiorstw, czy zarządzając portfelem inwestycyjnym – naturalnie   koncentrujemy się na wskaźnikach efektywności: stopie zwrotu z inwestycji,   poziomie nadwyżek gotówkowych generowanych przez nas biznes czy   dywersyfikacji majątku. Często jednak zapominamy, że nawet najlepsza   strategia biznesowa jest narażona na ryzyko, jeśli nie stoi za nią bezpieczna i   użyteczna architektura prawna. Fundacja Rodzinna to brakujące ogniwo, które   połączyło te dwa aspekty. Z jednej strony działa jak profesjonalne Family Office,   konsolidując rozproszone aktywa i optymalizując proces reinwestycji zysków. Z   drugiej – tworzy szczelną tamę między ryzykiem operacyjnym prowadzonego   biznesu a zgromadzonym kapitałem prywatnym. To narzędzie, które pozwala   nie tylko efektywniej pomnażać majątek, ale przede wszystkim trwale go   zabezpieczyć przed zmiennością otoczenia gospodarczego i prawnopodatkowego. Czym w istocie jest Fundacja Rodzinna?  

W uproszczeniu: Fundacja Rodzinna to osoba prawna, której celem jest   gromadzenie majątku, zarządzanie nim w interesie beneficjentów oraz   spełnianie świadczeń na ich rzecz.  Z punktu widzenia fundatora – założyciela Fundacji jest to rodzinny holding,   do którego wnosi się udziały, akcje, nieruchomości czy gotówkę. Fundacja staje   się właścicielem tych aktywów, separując je od osoby prywatnej – od   fundatora.  

Dlaczego przedsiębiorca lub inwestor powinien zainteresować się  Fundacją Rodzinną?

Oto kluczowe filary, które czynią to rozwiązanie atrakcyjnym z perspektywy   Strefy Inwestora:  

1. Efektywność podatkowa – możliwość reinwestycji środków bez zapłaty  

CIT  To bez wątpienia najsilniejszy argument finansowy przemawiający za tą  strukturą. Fundacja Rodzinna wprowadza do polskiego systemu prawnego   mechanizm, który do tej pory dostępny był głównie poprzez zagraniczne   struktury holdingowe lub fundusze inwestycyjne zamknięte (FIZ).  

Fundacja korzysta z podmiotowego zwolnienia z podatku dochodowego od   osób prawnych (CIT). W praktyce oznacza to, że środki wypracowane przez   aktywa Fundacji nie są uszczuplane o podatek w momencie ich powstania.   Tworzy to tzw. parasol podatkowy nad majątkiem inwestycyjnym.  

Kluczowe obszary zwolnienia obejmują tzw. dozwoloną działalność  gospodarczą, w tym m.in.:  

• Zyski Kapitałowe: Zbycie mienia, w tym udziałów, akcji czy papierów   wartościowych, jest neutralne podatkowo. Jeśli Fundacja sprzeda pakiet   akcji z zyskiem, nie płaci 19% podatku. Cała kwota transakcji pozostaje   w dyspozycji Fundacji.
• Dywidendy i Odsetki: Dywidendy otrzymywane przez Fundację od   spółek zależnych oraz odsetki (np. od obligacji lub pożyczek udzielonych   spółkom powiązanym) wpływają na konto Fundacji w kwocie brutto.
• Najem i Dzierżawa: Przychody z najmu nieruchomości (komercyjnych i   prywatnych) wniesionych do Fundacji również korzystają ze zwolnienia   z CIT, o ile nie jest to tzw. najem krótkoterminowy.

Siła Procentu Składanego  

Dla świadomego inwestora najistotniejszy jest fakt, że Fundacja przesuwa   moment opodatkowania z etapu zarabiania (inwestowania) na   etap konsumpcji (wypłaty świadczeń).  

W tradycyjnym modelu inwestowania prywatnego, przy każdej realizacji zysku   (sprzedaż akcji, otrzymanie dywidendy), inwestor traci 19% (podatek Belki). W   Fundacji te 19% pozostaje w puli inwestycyjnej i pracuje na kolejne zyski. W   horyzoncie 10, 15 czy 20 lat, różnica w wartości portfela reinwestowanego   "brutto" (w Fundacji) w porównaniu do portfela opodatkowanego na bieżąco  (prywatnie) jest gigantyczna.  

Opodatkowanie dopiero przy wypłacie (Efektywny CIT 15%)

Podatek pojawia się dopiero w momencie transferu środków z Fundacji do   Beneficjentów. Wówczas Fundacja odprowadza 15% CIT od wartości  przekazanego świadczenia.  

Co kluczowe – dla najbliższej rodziny Fundatora (tzw. grupa "zero": małżonek,  zstępni, wstępni, pasierb, rodzeństwo), wypłata ta jest zwolniona z podatku   dochodowego od osób fizycznych (PIT).  

Rachunek jest prosty: Efektywne opodatkowanie zysków wypłacanych  beneficjentom z najbliższej rodziny wynosi łącznie 15%. Jest to poziom niższy  niż standardowy podatek od zysków kapitałowych (19%) czy opodatkowanie   dywidendy w klasycznej spółce z o.o. (efektywnie ok. 26-34% w zależności od   struktury).  

2. Ochrona Majątku  

W realiach nowoczesnej gospodarki ryzyko nie jest anomalią, lecz stałym  elementem prowadzenia biznesu dla przedsiębiorcy lub inwestora. Zmienność  koniunktury, agresywne działania konkurencji, nieprzewidywalne spory   prawne czy roszczenia odszkodowawcze mogą w jednej chwili zagrozić  dorobkowi gromadzonemu przez dekady.  

Fundacja Rodzinna stanowi zaawansowany instrument prawny, który pozwala   na skuteczne odizolowanie prywatnego majątku od ryzyk operacyjnych   przedsiębiorcy. Mechanizm ten opiera się na kilku kluczowych filarach:

• Całkowita separacja własności: W momencie wniesienia aktywów   (udziałów, nieruchomości, gotówki) do Fundacji, następuje definitywne   przeniesienie prawa własności. Fundator przestaje być właścicielem tych   składników, a staje się nim Fundacja jako niezależna osoba prawna.
• Ochrona przed "zarażaniem" aktywów: W tradycyjnych strukturach   problemy w jednej spółce mogą negatywnie wpływać na cały majątek  przedsiębiorcy. Fundacja gwarantuje strukturalną izolację  aktywów. Nawet w czarnym scenariuszu niepowodzenia jednego z   biznesów operacyjnych, aktywa bezpieczne (np. nieruchomości, portfel   inwestycyjny) zgromadzone w Fundacji pozostają nienaruszone.
• Mechanizm czasowy (Ochrona wierzycieli): Należy podkreślić, że  Fundacja nie służy ucieczce przed istniejącymi długami. Ustawodawca   przewidział okresy ochronne (zgodne z przepisami o skardze   pauliańskiej). Oznacza to, że pełna ochrona aktywów krystalizuje się z   czasem. Fundacja jest więc narzędziem do zabezpieczania się przed   przyszłymi, nieznanymi dziś ryzykami, tworząc stabilny fundament   finansowy, którego nie naruszą zmienne koleje losu Fundatora.

Dzięki temu zabiegowi majątek rodzinny staje się niezależnym bytem,   odpornym na turbulencje rynkowe, zapewniając bezpieczeństwo ekonomiczne   beneficjentom niezależnie od koniunktury gospodarczej.

3. Porządkowanie sukcesji i ominięcie problemów prawa spadkowego  

To aspekt, który dla wielu przedsiębiorców lub inwestorów jest decydujący. Fundacja   Rodzinna umożliwia precyzyjne dostosowanie zasad transferu majątku do woli   fundatora, całkowicie niezależnie od sztywnych i często problematycznych reguł  Kodeksu cywilnego.

• Wyłączenie z masy spadkowej: Majątek wniesiony do Fundacji nie wchodzi do   spadku po Fundatorze. Dzięki temu unikamy skomplikowanych postępowań  spadkowych, konieczności przeprowadzania działu spadku czy ryzyka   współwłasności ułamkowej, która często paraliżuje decyzyjność w spółkach,  szczególnie w przypadku gdy Fundator jest właścicielem dużej firmy rodzinnej,   z której można czerpać korzyści, ale jej podział lub rozproszenie struktury   udziałowej stanowiłby problem.
• Problem zachowku: Fundacja jest skutecznym narzędziem mitygacji   ryzyka roszczeń o zachowek. Zgodnie z ustawą, po upływie 10 lat od   wniesienia majątku do Fundacji, nie jest on doliczany do spadku przy   obliczaniu zachowku (dla osób niebędących spadkobiercami). Co więcej,  wypłaty świadczeń z Fundacji na rzecz beneficjenta zaliczają się na   poczet należnego mu zachowku.
• Kontrola "zza grobu": W tradycyjnym spadobraniu spadkobierca z chwilą  śmierci testatora wchodzi w pełnię praw. W Fundacji to Fundator w   Statucie określa, kiedy i na jakich zasadach beneficjenci otrzymają środki  (np. po ukończeniu studiów, osiągnięciu określonego wieku). Pozwala to   zabezpieczyć majątek przed szybkim roztrwonieniem przez   nieprzygotowanych następców.

Co można wnieść do Fundacji?  

Praktycznie każdy składnik majątkowy, który posiada wartość inwestycyjną:

• Pieniądze (PLN i waluty obce).
• Papiery wartościowe (akcje, obligacje, udziały w funduszach).
• Udziały w spółkach z o.o.
• Nieruchomości (komercyjne i prywatne).
• Prawa własności intelektualnej.

Podsumowanie

Fundacja Rodzinna nie jest rozwiązaniem dla każdego – wymaga odpowiedniej   skali majątku, by koszty jej prowadzenia były uzasadnione. W Polskich realiach   to prawdopodobnie próg 5-10 mln zł. Jednak dla świadomego inwestora i   przedsiębiorcy jest to obecnie bezkonkurencyjne narzędzie pozwalające  na budowę majątku wielopokoleniowego, ochronę dorobku życia i   zapewnienie, że sukcesja przebiegnie płynnie, bez niszczących sporów   rodzinnych i prawnych.  

W Private Debt Partners specjalizujemy się w selekcji i zarządzaniu projektami   na rynku długu prywatnego. Jeśli są Państwo zainteresowani poszerzeniem   wiedzy w tym zakresie, zapraszamy do rozmowy o możliwościach  dywersyfikacji majątku Fundacji w oparciu o rynek Private Debt.

‍